Энэ эмэгтэй нярайлахаар өнгөрсөн жилийн хоёрдугаар сард Нийслэлийн II төрөхөд очсон анхны төрөгч байжээ. Үүнд буруутай эмч нарын хэргийг шүүх ажиллагаа ирэх долоо хоногт болох юм . Энэ хэрэг явдал цаашид хэрхэх талаар одоохондоо илүү тодорхой мэдээлэл байхгүй байна. Харин гуурсаар амьсгал болон тэжээлээ авч буй Батцэцэг гэх энэ эмэгтэйн биеийн байдалд нааштай өөрчлөлт гарах найдваргүй гэж эмч нар мэдэгдсэн ч эцэг эх, төрел төрөгсөд нь итгэл найдеараа алдалгүй өдөр хоног, цаг мөч бүр тэмцсээр байна. Энэ харамсалтай хэрэг явдлын тухайд буруутай хүмүүсийг шүүх, хариуцлага хүлээлгэх нь тодорхой ч хүнлэг ёс зүйн үүднээс авч үзвэл асуудлын гол нь бүсгүйн амьдралыг аврах ямар боломж байж болох вэ гэдгийг эрж хайхад бий болов уу. Өчигдөр бүсгүйн ээж хэвлэлд ярилцлага өгчээ. Ярилцлагаас үзэхэд өвчтөнийг асран хамгаалахад болон дөнгөж нэг нас өнгөрч буй хүүд нь үзүүлэх нийгмийн халамж ихээхэн дутагдаж байгаа нь анзаарагдсан. Шүүх буруутай хүмүүст ямар хариуцлага ногдуулахаас үл хамааран хүнд өвчтэй бүсгүй болон ар гэрийнхнийх нь нийгмийн халамжийн асуудал өнөөдөр анхаарлын төвд байх ёстойг нөхцөл байдал харуулж байна. Учир нь өвчтэй эмэгтэйд групп тогтоох, хүүд нь нэг нас хүртэл нь олгох ёстой тэтгэмжийг ч одоо хүртэл шийдэж олгоогүй байгаа аж. Нэг иргэнийхээ амьдралд улс нийгэм нь хэрхэн анхаарал хандуулдгиин маш тод жишээ олон улсын сүүлийн үеийн мэдээллээс сонсогдож байна. Уг эмэгтэйн өвчний нөхцөл байдалтай адил бас тархи нь үхэжсэн АНУын иргэн 41 настай Тереса Мэри Шиаво гэх эмэгтэйд тохиолдсон явдал яг энэ үед дэлхий нийтийн санааг зовоосон асуудал болж хувираад байна. Тэрээр 1990 онд зүрхний шигдээс өвчнөөс улбаатайгаар тархины эд эс нь үхжиж одоо 15 жил эмнэлгийн орон дээр, хиймэл амьсгалын тусламжтайгаар амьдарч байгаа аж. Түүнд гуурсаар хоол тэжээл өгч байсан бөгөөд арван хоёр хоногийн өмнө гуурсыг нь салгасан тухай мэдээлэл дэлхийн мэдээллийн хэрэгслүүдээр цацагдсан юм. Гуурсыг салгах тухай өвчтөний нөхрийн хүсэлтийг мужийн шүүх хүлээн авч зөвшөөрснөөр үүнийг гүйцэтгэсэн байна. Харин энэ явдлыг Тересагийн эцэг эх шударга бус гэж үзэн шүүхэд давж заалдсанаар уг асуудал АНУын Ерөнхийлөгч болон Конгрессийн танхимд хэлэлцэгджээ. Өвчтөнийг хооллож байсан гуурснаас нь салгасан нь АНУын Үндсэн хуульд заасан хүний эрхийн хэм хэмжээг зөрчсөн явдал гэж тус улсын засаг захиргаа үзсэн байна. Ингээд энэ сарын 1921ний хооронд хэргийг конгресст хэлэлцэн Тереса Шиавогийн амьдралыг хамгаалах талаар тогтоол гаргаж Ерөнхийлөгч Жорж Буш гарын үегээ зуржээ. Хэдийгээр амьдрах найдваргүй гэж эмч нар мэдэгдсээр байгаа ч охиныхоо амьдралыг цаашид хамгаалах эцэг эхийнх нь итгэл найдвар эрх нь уг тогтоолоор хамгаалагдлаа гэж Америкийн нийгэм үзэж байна. Асуудал Конгресст хэлэлцэгдэх үсэр өвчтөнөөс гуурсыг салгасан явдлыг эсэргүүцэж Вашингтон хотод олон нийтийн эсэргүүцлийн цуглаан ч болсон аж. Тересагийн гэр бүлд тохиолдсон шиг ийм хэргийг хэрхэн зохицуулах талаар муж улсуудын хуулинд бие даасан заалт байдаггүйгээс үүнийг Америкийн нийгэм нэг хэсэг нь эсэргүүцэж, нөгөө хэсэг нь хүлээн зөвшөөрсөн нэлээдгүй хөдөлгөөн өрнөжээ. Иймээс уг хэрэг явдлын дараа, иргэдийнхээ хувийн шинжтэй ч нарийн төвөгтэй асуудлыг хэрхэн зохицуулах тухай мужуудын хуулиндаа тусгах тухай санааг АНУын засаг захиргаа анхааралдаа авч эхэлсэн байна. Гадаад ертөнцөд болж буй үйл явдал дээрх хэрэгт ямар хамаатай билээ гэж зарим монголчууд маань бодож болох л юм. Гэвч үүнийг нэг иргэнийхээ төлөө улс орон даяараа ч хөдөлж чаддаг байх хүнлэг ёсны тод илрэл боллоо гэж олон улс орон ажиглан харж байгааг дурдъя.

Н.ПАГМА
(өдрийн сонин 2005-03-31 079)